Định nghĩa

1. Phó từ:
   • Thời gian trước đây, đã qua rồi: "Xưa kia" dùng để chỉ một thời điểm hoặc một khoảng thời gian trong quá khứ, thường là khá lâu, đã kết thúc và không còn ở hiện tại nữa.

Ví dụ sử dụng

• Phó từ:
  • Xưa kia, nơi đây là một cánh đồng rộng lớn. (Trước đây, nơi này là một cánh đồng rộng lớn.)
  • Xưa kia ai biết ai đây, Bởi chưng điếu thuốc miếng trầu nên quen. (Ca dao)
  • Ông bà tôi xưa kia sống rất vất vả. (Ông bà tôi ngày trước sống rất vất vả.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Dùng để mở đầu câu chuyện kể về quá khứ: "Xưa kia" thường đứng ở đầu câu để dẫn dắt vào một sự việc, một câu chuyện hoặc một hoàn cảnh đã xảy ra.
  • Xưa kia, có một vị vua rất anh minh.
• Dùng trong các câu so sánh giữa quá khứ và hiện tại: Nhấn mạnh sự khác biệt hoặc thay đổi theo thời gian.
  • Xưa kia đường sá nhỏ hẹp, bây giờ đã được mở rộng.

Biến thể và từ gần giống

• Ngày xưa (cụm phó từ): Cùng nghĩa với "xưa kia", dùng để chỉ thời gian đã qua.
  • Ngày xưa, tôi từng học ở ngôi trường này.
• Thuở xưa (cụm phó từ): Mang sắc thái văn chương, cổ kính hơn, thường dùng trong văn kể chuyện.
  • Thuở xưa, có một nàng công chúa xinh đẹp.

Từ đồng nghĩa

• Trước đây: Chỉ thời gian trong quá khứ, có thể gần hoặc xa.
• Ngày trước: Cách nói thông dụng khác để chỉ thời gian đã qua.
• Thuở trước: Cách nói mang tính chất văn học.

Từ trái nghĩa

• Ngày nay: Thời điểm hiện tại.
• Bây giờ: Lúc này, hiện tại.
• Sau này: Thời gian ở tương lai.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Xưa kia ai biết ai đây, Bởi chưng điếu thuốc miếng trầu nên quen.": Câu ca dao nói về việc tình cảm, mối quan hệ giữa người với người có thể hình thành từ những điều nhỏ nhặt, giản dị trong cuộc sống.

1. dt. Thời gian trước đây: Xưa kia ai biết ai đây, Bởi chưng điếu thuốc miếng trầu nên quen (cd).