Định nghĩa

1. Thành ngữ:
   • Tình thế đã định, không thể thay đổi được: "Ván đã đóng thuyền" là một thành ngữ dùng để chỉ một việc đã thành sự thật, một kết cục đã được quyết định và không còn cách nào để thay đổi hay đảo ngược lại được nữa. Thành ngữ này thường mang sắc thái tiếc nuối, chấp nhận một kết quả không mong muốn nhưng đã xảy ra.

Ví dụ sử dụng

• Thành ngữ:
  • Hai người họ đã kết hôn rồi, ván đã đóng thuyền, giờ chỉ biết chúc phúc cho họ. (Việc của họ đã quyết định xong, giờ chỉ còn cách chấp nhận và chúc mừng.)
  • Hợp đồng đã ký kết, ván đã đóng thuyền, chúng ta phải thực hiện theo đúng điều khoản. (Sự việc đã chính thức và ràng buộc, không thể hủy bỏ.)

Các cách sử dụng nâng cao

• Thành ngữ này thường được dùng trong văn nói và văn viết để nhấn mạnh tính chất đã rồi, đã muộn của một sự việc. Nó hàm ý rằng mọi sự phản đối, hối tiếc hay cố gắng thay đổi đều là vô ích.
  • Giấy đã trao tay, ván đã đóng thuyền, cô ấy giờ là vợ người ta rồi. (Nhấn mạnh sự đã rồi, không thể lấy lại được.)

Biến thể và từ gần giống

• Nước đã đổ đi: Thành ngữ có nghĩa tương tự, chỉ việc đã lỡ xảy ra, không thể thu hồi lại được.
• Sự đã rồi: Cụm từ thông dụng chỉ một việc đã xảy ra và không thể thay đổi.
• Bút sa gà chết: Thành ngữ nhấn mạnh tính ràng buộc, không thể thay đổi của những gì đã được ghi chép, cam kết (thường là trên giấy tờ).

Từ đồng nghĩa

• Đã rồi: Đã xong, đã thành sự thật.
• Không thể đảo ngược: Không thể làm cho trở lại tình trạng ban đầu.
• Định đoạt: Đã được quyết định chắc chắn.

Nguồn gốc và ngữ cảnh văn học

• Thành ngữ này xuất phát từ hình ảnh ẩn dụ trong văn học cổ: "ván" chỉ tấm ván gỗ, "thuyền" là chiếc thuyền. Khi những tấm ván đã được đóng đinh chắc chắn để tạo thành thuyền, thì không thể tháo rời ra để trở lại thành những tấm ván riêng lẻ được nữa.
• Trong văn học, thành ngữ này nổi tiếng qua tác phẩm "Truyện Kiều" của Nguyễn Du, dùng để nói về thân phận của Thuý Kiều: "", ý chỉ việc nàng đã bán mình chuộc cha, số phận đã thuộc về tay Mã Giám Sinh, không thể thay đổi.

1. ý nói Thuý Kiều bây giờ đã về tay người khác