Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Có nhiều sọc, vằn màu xen kẽ: Dùng để mô tả bề mặt của vật có các đường sọc, vạch màu song song và lặp lại, thường tạo thành hoa văn. Đây là nghĩa phổ biến nhất.
   • Có vết, có đường nổi lên: (Nghĩa ít phổ biến hơn) Chỉ bề mặt không bằng phẳng, có những đường gờ, vết lồi lõm.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Mẹ mua một tấm vải rằn để may áo. (Mẹ mua một tấm vải có sọc để may áo.)
  • Con mèo tam thể có bộ lông màu đen, trắng và vàng rằn ri. (Con mèo tam thể có bộ lông màu đen, trắng và vàng vằn vện.)
  • Mặt đường đá rằn lên sau trận mưa. (Mặt đường đá nổi lên những đường gờ sau trận mưa.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "rằn ri": Thường dùng để nhấn mạnh các đường sọc, vằn nhỏ và sát nhau, tạo cảm giác tỉ mỉ, rõ nét.

  • Chiếc áo bà ba may bằng thứ lụa rằn ri rất đẹp. (Chiếc áo bà ba may bằng thứ lụa có những đường sọc nhỏ sát nhau rất đẹp.)

• "rằn rực": (Từ cổ, ít dùng) Cảm giác nóng bức, khó chịu từ bên trong.

  • Trời nóng khiến trong người rằn rực. (Trời nóng khiến trong người cảm thấy nóng bức, bứt rứt.)

Biến thể và từ gần giống

• Vằn (tính từ): Có nghĩa tương tự "rằn", chỉ các đường sọc, vệt màu trên bề mặt, thường dùng cho da, lông thú.

  • Con hổ có bộ lông vằn vện. (Con hổ có bộ lông có các vệt sọc.)

• Sọc (danh từ/tính từ): Đường kẻ dài và hẹp. "Có sọc" là cách nói phổ biến, trong khi "rằn" mang sắc thái địa phương hoặc văn chương hơn.

  • Anh ấy thích đeo cà vạt sọc. (Anh ấy thích đeo cà vạt có sọc.)

Từ đồng nghĩa

• Có sọc: Có các đường kẻ.
• Kẻ sọc: Được tạo thành từ các đường kẻ.
• Vằn vện: Có nhiều vệt, sọc ngoằn ngoèo (thường dùng cho hoa văn tự nhiên).

Từ trái nghĩa

• Trơn: Nhẵn, không có hoa văn, sọc.
• Đồng màu: Chỉ có một màu duy nhất trên toàn bộ bề mặt.

Lưu ý sử dụng

• Từ "rằn" thường được dùng trong văn nói và các phương ngữ miền Nam Việt Nam nhiều hơn. Trong văn viết trang trọng, "có sọc" hoặc "kẻ sọc" thường được ưa dùng.
• "Rằn" thường đi kèm với các danh từ chỉ vải vóc, vỏ cây, da/lông động vật (ví dụ: ).

1. t. Có nhiều sọc màu: Vải rằn.