Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Buổi hát ả đào: Một buổi biểu diễn ca trù (hát ả đào) truyền thống.
   • Trống chầu (nói tắt): Loại trống dùng để điểm nhịp, bình phẩm trong các buổi hát ả đào.
   • Bữa ăn uống hoặc buổi vui chơi giải trí (khẩu ngữ): Một dịp, một lượt ăn uống hoặc giải trí.
   • Khoảng thời gian; hồi, lúc (khẩu ngữ): Một quãng thời gian nào đó.

2. Động từ:

   • Hầu vua trong cung đình để chờ nghe lệnh: Hành động của các quan vào triều đình để bệ kiến, chờ lệnh nhà vua.
   • Hướng vào, quay vào một cái khác được coi là trung tâm: Tư thế hướng về, bao quanh một vật trung tâm.
   • Thêm cho người mua một số đơn vị hàng bán lẻ (ít dùng): Hành động người bán thêm hàng (thường là nông sản) cho khách theo một tỉ lệ nhất định.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Ông cụ thỉnh thoảng lại thưởng thức một chầu hát ả đào.
  • Người cầm chầu phải là người am hiểu nghệ thuật ca trù.
  • Hôm nay tôi đãi cả nhóm một chầu bia hơi.
  • Chầu này công việc bận rộn quá.

• Động từ:

  • Các quan văn võ vào cung chầu vua.
  • Trên nóc đình chạm hình "lưỡng long chầu nguyệt".
  • Bác bán hàng bảo: "Mua một chục trứng, tôi chầu thêm cho hai quả".

Các cách sử dụng nâng cao

• "cầm chầu": Chỉ người đánh trống chầu và bình phẩm trong buổi hát ả đào.

  • Ông ấy là người cầm chầu có tiếng trong giới ca trù.

• "sân chầu": Sân rồng, nơi các quan vào chầu vua.

  • Các quan đứng chỉnh tề tại sân chầu.

• "chầu như chầu hầu" (khẩu ngữ): Chờ đợi rất lâu một cách sốt ruột.

  • Tôi chầu ở phòng khám *như chầu hầu* cả buổi sáng.*

Biến thể và từ gần giống

• Chầu hẫu (động từ, ít dùng): Chờ đợi, hầu hạ.
• Chầu rìa (danh từ, khẩu ngữ): Vị trí ngồi ngoài rìa, không quan trọng trong một bữa tiệc hay cuộc vui.
  • Anh ta chỉ ngồi chầu rìa trong bữa tiệc.

Từ đồng nghĩa

• Danh từ (nghĩa buổi vui): (ví dụ: một bữa nhậu, một trận cười).
• Danh từ (nghĩa khoảng thời gian): .
• Động từ (nghĩa hầu vua): .
• Động từ (nghĩa hướng vào): .

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

• Chầu trời (khẩu ngữ): Chết.
  • Ông cụ ấy đã chầu trời từ năm ngoái.
• Đi chầu (tôn giáo, đạo Thiên Chúa): Đi dự lễ, đi nhà thờ (như "đi chầu lượt", "đi chầu Mình Thánh").
  • Bà cụ sáng nào cũng dậy sớm đi chầu.

Thành ngữ liên quan

• "Lưỡng long chầu nguyệt": Hình tượng hai con rồng hướng về mặt trăng, một biểu tượng nghệ thuật và văn hóa phổ biến.
  • Bức chạm khắc "lưỡng long chầu nguyệt" trên bàn thờ rất tinh xảo.
• "Chầu rìa xem đại náo" (khẩu ngữ): Đứng ngoài cuộc mà xem người khác làm, xảy ra chuyện.
  • Anh ta không tham gia, chỉ chầu rìa xem đại náo.

1. 1 d. 1 (thường dùng phụ trước d.). Buổi hát ả đào. Một chầu hát. 2 (id.). Trống chầu (nói tắt). Cầm chầu. 3 (kng.; thường dùng phụ trước d.). Bữa ăn uống hoặc buổi vui chơi giải trí. Đãi một chầu phở. Xem một chầu xinê. 4 (kng.). Khoảng thời gian; hồi, lúc. Chầu này trời hay mưa. Mắng cho một chầu.
2. 2 đg. 1 Hầu (vua) trong cung đình để chờ nghe lệnh. Chầu vua. Sân chầu (sân các quan chầu vua). Áo chầu (áo mặc để đi chầu). 2 Hướng vào, quay vào một cái khác được coi là trung tâm. Chạm hình rồng chầu mặt nguyệt.
3. 3 đg. (id.). Thêm cho người mua một số đơn vị hàng bán lẻ, thường là nông phẩm, theo một tỉ lệ nào đó. Bán một chục cam, chầu hai quả.