Định nghĩa

1. Tính từ:

   • Nghiêm khắc, cứng nhắc đến mức gây khó chịu: Dùng để chỉ thái độ, cách cư xử quá mức nghiêm khắc, cứng nhắc của người có quyền, khiến người dưới quyền cảm thấy khó chịu.
   • Có vẻ oai phong, nghiêm nghị hơn bình thường: Dùng để miêu tả vẻ ngoài trông có vẻ uy nghi, oai vệ hơn so với thường ngày.
   • Rất khó, khó quá mức: Dùng trong văn nói để nhấn mạnh mức độ khó khăn, phức tạp của một vấn đề, công việc nào đó.

2. Tính từ:

   • Có mùi hăng, xông mạnh lên mũi, gây khó chịu: Dùng để chỉ mùi hương hoặc mùi vị hăng, nồng, xộc thẳng vào mũi, tạo cảm giác khó chịu.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ (Nghiêm khắc, oai phong, khó):

  • Ông giám đốc mới nổi tiếng là rất hắc với nhân viên.
  • Cậu ấy mặc bộ vest vào trông hắc hẳn đi.
  • Đề thi năm nay hắc thật, ít ai làm được hết.

• Tính từ (Mùi hăng):

  • Mùi thuốc bắc trong phòng hắc quá, tôi không chịu được.
  • Củ kiệu này còn sống, ăn vào hắc cổ lắm.

Các cách sử dụng nâng cao

• "hắc lào": (danh từ) một loại bệnh ngoài da do nấm gây ngứa. (LƯU Ý: Đây là một từ ghép, không phải cách dùng của từ "hắc" đơn lẻ).
• "hắc xì": (từ tượng thanh) âm thanh khi hắt hơi. (LƯU Ý: Đây là một từ tượng thanh ghép).
• "hắc búa": (tính từ, khẩu ngữ) rất khó, đầy thách thức, tương tự nghĩa "khó quá".
  • Bài toán này hắc búa thật, nghĩ mãi không ra.

Biến thể và từ gần giống

• Hắc hắc: (tính từ) từ láy, nhấn mạnh mùi hắc.
  • Mùi dầu gió hắc hắc.
• Hắc ám: (tính từ) tối tăm, mờ ám (thường dùng trong văn chương).
  • Những âm mưu hắc ám.
• Hắc hủ: (danh từ) một loại thực phẩm lên men có mùi đặc trưng.

Từ đồng nghĩa

• Nghiêm khắc, cứng nhắc: nghiêm ngặt, khắt khe, độc đoán.
• Oai phong: oai vệ, nghiêm nghị, đường bệ.
• Khó: khó khăn, phức tạp, nan giải, hóc búa.
• Hăng (mùi): nồng, xộc, hôi, khét.

Từ trái nghĩa

• Nghiêm khắc ↔ Dễ dãi, khoan hòa, mềm mỏng.
• Oai phong ↔ Tầm thường, xoàng xĩnh.
• Khó ↔ Dễ, đơn giản.
• Hăng (mùi) ↔ Thơm, dịu, nhẹ.

Thành ngữ, cụm từ liên quan

• Hơn cả cấp trưởng: (thành ngữ so sánh) dùng để ví von người có chức vụ thấp hơn nhưng tỏ ra quyền uy, nghiêm khắc hơn người có chức vụ cao.
  • Anh ta chỉ là phó phòng mà hắc hơn cả cấp trưởng.
• Hắc ra trò: (cụm từ, khẩu ngữ) nhấn mạnh vẻ oai phong, nghiêm nghị rõ rệt.
  • Mặc bộ đồ mới vào, nó hắc ra trò.

1. 1 tt. 1. Tỏ ra nghiêm khắc đến mức cứng nhắc, gây khó chịu cho người dưới quyền: ông ta chỉ là cấp phó, nhưng hắc hơn cả cấp trưởng. 2. Có vẻ oai phong hơn lúc thường: Cô bé khoác khẩu súng vào trông hắc ra trò. 3. Khó quá: Bài toán hắc quá.
2. 2 tt. Có mùi hăng xông mạnh lên mũi, gây khó chịu: Loại rau này ăn sống hắc lắm.