Định nghĩa

1. Tính từ (thông tục):

   • Xỏ xiên, lừa đảo đến mức trắng trợn, bất chấp đạo đức: Dùng để chỉ tính cách hoặc hành vi gian xảo, lừa lọc một cách vô liêm sỉ, thường không tuân theo bất kỳ chuẩn mực đạo đức hay tình nghĩa nào.
   • Đáng khinh, hèn hạ: Mang nghĩa miệt thị mạnh, chỉ sự đê tiện, thấp kém về nhân cách.

2. Danh từ (thông tục, dùng làm tiếng chửi mắng):

   • Kẻ đểu, đồ đểu: Dùng để gọi, chỉ trỏ hoặc mắng một người có hành vi, tính cách như định nghĩa ở trên.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:

  • Hắn ta chơi đểu lắm, đừng tin. (Hắn ta chơi xỏ rất gian xảo, đừng có tin.)
  • Cái kiểu làm ăn đó đểu quá, không thể chấp nhận được. (Cách làm ăn đó gian trá quá, không thể chấp nhận được.)

• Danh từ:

  • Thằng đểu! Nó vừa lừa tiền của tôi. (Tên khốn! Nó vừa lừa tiền của tôi.)
  • Đồ đểu! Mày hại cả người thân của mày à? (Đồ vô liêm sỉ! Mày hại cả người thân của mày à?)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Chơi đểu": Hành động gian lận, lừa đảo, xỏ xiên một cách có chủ ý và trắng trợn.

  • Trong cuộc thi, nó đã chơi đểu bằng cách quay cóp. (Trong cuộc thi, nó đã gian lận một cách trắng trợn bằng cách quay cóp.)

• "Đểu giả": Giả tạo, gian xảo một cách đê tiện.

  • Lời nói ngọt ngào ấy chỉ là vẻ bề ngoài đểu giả của hắn. (Lời nói ngọt ngào ấy chỉ là vẻ bề ngoài giả tạo và đê tiện của hắn.)

Biến thể và từ gần giống

• Đểu cáng (tính từ, thông tục): Cũng có nghĩa gian xảo, đểu giả, thường nhấn mạnh hơn.

  • Gã buôn bán đó nổi tiếng là đểu cáng. (Gã buôn bán đó nổi tiếng là gian xảo vô liêm sỉ.)

• Khốn nạn (tính từ): Đáng khinh, đê tiện (cùng trường nghĩa nhưng có thể không nhấn mạnh sự "xỏ xiên, lừa đảo" như "đểu").

• Xỏ lá (động từ, thông tục): Chơi xỏ, lừa gạt (chỉ hành động, ít dùng làm danh từ mắng chửi trực tiếp như "đểu").

Từ đồng nghĩa

• Gian xảo: Mưu mẹo, lừa lọc.
• Đê tiện: Thấp hèn, không có nhân cách.
• Vô liêm sỉ: Không biết xấu hổ, không có sĩ diện.

Thành ngữ/Cụm từ liên quan

• "Đểu như quỷ": Rất đểu, cực kỳ gian xảo và đáng khinh.

  • Tên đó đểu như quỷ, hắn lừa cả cha mẹ mình. (Tên đó gian xảo cùng cực, hắn lừa cả cha mẹ mình.)

• "Mặt đểu": Vẻ mặt giả tạo, không thành thật.

  • Đừng tin cái mặt đểu của nó. (Đừng tin vẻ mặt giả tạo của nó.)

Lưu ý quan trọng: Từ "đểu" có sắc thái rất thô tục, nặng nề và xúc phạm. Đây là một từ chửi mắng nặng, phản ánh sự khinh bỉ tột độ. Người học cần hết sức thận trọng khi sử dụng, chỉ nên dùng trong ngữ cảnh rất thân mật hoặc khi bày tỏ sự phẫn nộ cực độ, và tránh tuyệt đối dùng trong văn viết trang trọng hoặc giao tiếp lịch sự.

1. t. (thgt.). Xỏ xiên, lừa đảo đến mức bất kể đạo đức (thường dùng làm tiếng mắng). Đểu với cả bạn bè. Quân đểu hết chỗ nói! Đồ đểu!