Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Phương đông: Một trong bốn phương chính, chỉ hướng mặt trời mọc, đối lập với phương tây.
   • Mùa đông: Mùa lạnh nhất trong bốn mùa của một năm, thường có thời tiết lạnh giá.
   • Năm (cũ): Từ dùng để chỉ năm, thường thuộc về quá khứ.

2. Động từ:

   • Đông lại: Chuyển từ trạng thái lỏng sang trạng thái rắn; kết đặc lại.

3. Tính từ:

   • Đông đúc: Có nhiều người hoặc vật tụ tập lại cùng một nơi.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Mặt trời mọc ở hướng đông. (Chỉ phương hướng.)
  • Mùa đông ở miền Bắc thường rất lạnh. (Chỉ mùa trong năm.)
  • Đến nay đã chẵn ba đông. (Chỉ năm, thời gian đã qua.)

• Động từ:

  • Nước để trong tủ đá sẽ đông thành đá.
  • Sau khi nấu, nước thịt để nguội sẽ đông lại.

• Tính từ:

  • Chợ hoa ngày Tết rất đông người.
  • Gia đình anh ấy đông con.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Đông tây": Chỉ hai phương hướng đối lập, hoặc dùng để so sánh văn hóa, quan điểm giữa phương Đông và phương Tây.

  • Sự giao thoa giữa văn hóa đông tây.

• "Rạng đông": Khoảng thời gian bắt đầu có ánh sáng lờ mờ ở chân trời phía đông trước khi mặt trời mọc; bình minh.

  • Đoàn thuyền ra khơi từ lúc rạng đông.

• "Đông đặc": Trạng thái đông lại hoàn toàn, trở nên rắn chắc.

  • Mỡ heo sau khi luộc để nguội sẽ đông đặc lại.

Biến thể và từ gần giống

• Đông đảo (tính từ): Rất nhiều, có số lượng lớn (thường dùng cho người).

  • Một lượng khán giả đông đảo.

• Đông lạnh (động từ): Làm lạnh đến mức đông cứng để bảo quản.

  • Thực phẩm đông lạnh.

• Đông phương (danh từ): Phương đông; thường dùng trong văn chương hoặc để chỉ các nước Á Đông.

  • Triết học đông phương.

Từ đồng nghĩa

• Phương đông: Hướng đông, đông phương.
• Mùa đông: Mùa lạnh, đông tiết.
• Nhiều, đông đúc: Lắm, sum sê, tấp nập (khi chỉ số lượng).

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

• Đông cứng: Đông lại một cách cứng chắc.

  • Dòng sông đã đông cứng vì băng giá.

• Đông khách: Có nhiều khách đến.

  • Cửa hàng mới mở nên rất đông khách.

Thành ngữ liên quan

• "Đông như kiến": So sánh sự đông đúc, chen chúc của đám đông với đàn kiến.

  • Lễ hội, người dự khán đông như kiến.

• "Ngày đông tháng giá": Chỉ thời tiết mùa đông lạnh lẽo, khắc nghiệt.

  • Công việc đồng áng vất vả những ngày đông tháng giá.

• "Đông con hơn giàu của": Quan niệm coi trọng việc có nhiều con cái hơn là có nhiều của cải.

1. 1 d. 1 Một trong bốn phương chính, ở về phía mặt trời mọc, đối lập với phương tây. Nước ta phía đông giáp biển. Nhà hướng đông. Gió mùa đông-bắc. Rạng đông*. 2 (thường viết hoa). Những nước thuộc phương Đông, trong quan hệ với các nước thuộc phương Tây. Quan hệ Đông - Tây.
2. 2 d. 1 Mùa lạnh nhất trong bốn mùa của một năm. Ngày đông tháng giá. Đêm đông. 2 (vch.). Năm, thuộc về quá khứ. Đến nay đã chẵn ba đông.
3. 3 đg. Chuyển từ trạng thái lỏng sang trạng thái rắn; kết đặc lại. Nước đông thành băng. Thịt nấu đông (để cho đông lại). Mỡ đông. Độ đông của máu.
4. 4 t. Có nhiều người tụ tập lại cùng một nơi. Thành phố đông dân. Gia đình đông con. Người đông như kiến.