Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Thức ăn làm từ bột hoặc gạo, có thể có vị ngọt, mặn hoặc béo, thường được nấu chín: Chỉ các loại thực phẩm được chế biến chủ yếu từ nguyên liệu bột hoặc gạo.
   • Khối nhỏ, có hình dạng nhất định, được ép hoặc xếp lại từ một chất liệu nào đó: Chỉ một vật thể nhỏ gọn, thường có hình khối, được tạo thành từ việc nén chặt hoặc đóng gói.
   • (Dạng nói tắt của "bánh xe"): Bộ phận hình tròn, có thể quay, dùng cho phương tiện di chuyển hoặc máy móc.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ (nghĩa thức ăn):
  • Mẹ mua bánh mì cho bữa sáng. (Chỉ loại thức ăn làm từ bột mì.)
  • Bánh chưng là món ăn truyền thống trong ngày Tết. (Chỉ loại thức ăn làm từ gạo nếp.)
• Danh từ (nghĩa khối nhỏ):
  • Cửa hàng tạp hóa bán bánh xà phòng. (Chỉ khối xà phòng được đóng thành hình.)
  • Trẻ con thích đốt bánh pháo. (Chỉ gói pháo được xếp lại với nhau.)
• Danh từ (nghĩa bánh xe):
  • Xe đạp của em có hai bánh. (Chỉ bộ phận bánh xe của phương tiện.)
  • Bánh xe rơ-moóc bị xì hơi. (Chỉ bộ phận bánh xe của phương tiện.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Đồng quà tấm bánh": Thành ngữ chỉ món quà nhỏ mọn, thể hiện tấm lòng, tình cảm.
  • Chỉ là đồng quà tấm bánh, mong bác đừng chê.
• "Bánh vẽ": Chỉ thứ hứa hẹn viển vông, không có thực.
  • Đừng tin vào những lời hứa bánh vẽ ấy.

Biến thể và từ liên quan

• Bánh xe (dt): Bộ phận hình tròn để phương tiện di chuyển. (Đây là từ ghép đầy đủ, trong đó "bánh" là yếu tố chính).
• Bánh trái (dt): Từ ghép chỉ chung các loại bánh ngọt, hoa quả (dùng trong một số ngữ cảnh).
• Làm bánh (động từ): Hành động chế biến, sản xuất ra bánh.

Từ đồng nghĩa & Gần nghĩa

• Bánh ngọt / Bánh ngột (dt): Chỉ riêng các loại bánh có vị ngọt. (Đây là từ ghép, nghĩa hẹp hơn).
• Bánh mặn (dt): Chỉ riêng các loại bánh có vị mặn. (Đây là từ ghép, nghĩa hẹp hơn).
• Ổ (dt): Có thể dùng thay cho bánh (nghĩa thức ăn) trong một số trường hợp cụ thể (ví dụ: ổ bánh mì).

Các cụm từ thông dụng

• Gói bánh: Hành động bao bọc bánh (thức ăn) lại, thường bằng lá chuối, lá dong.
  • Cả nhà cùng ngồi gói bánh chưng.
• Nhân bánh: Phần nhân bên trong của bánh.
  • Nhân bánh pía có vị ngọt của đậu xanh.
• Nướng bánh / Hấp bánh / Rán bánh: Các phương pháp chế biến bánh.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• Ăn bánh trả tiền: Chỉ việc hưởng thụ thì phải trả giá, chịu trách nhiệm.
• Vẽ bánh vẽ bờ cho người đói ăn: Chỉ sự an ủi, hứa hẹn suông, không giải quyết được nhu cầu thực tế.

1. 1 dt. Thứ ăn chín làm bằng bột hoặc gạo có chất ngọt, hoặc chất mặn, hoặc chất béo: Đồng quà tấm bánh (tng).
2. 2 dt. Khối nhỏ những thứ có thể ép lại hoặc xếp lại thành một hình nhất định: Bánh thuốc lào; Bánh pháo.
3. 3 dt. Bánh xe nói tắt: Xe châu dừng bánh cửa ngoài (K).