Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Loài cây thuộc họ thảo, thân nhỏ, thường mọc tự nhiên trên mặt đất: Chỉ loại thực vật phổ biến, có thân mềm, thường tạo thành thảm xanh trên đồng ruộng, bãi đất.
   • Thực vật dạng cỏ nói chung: Dùng để chỉ chung các loại cây có đặc điểm thân thảo, mọc thấp.

2. Tính từ:

   • Nhỏ mọn, tầm thường: Dùng để miêu tả một thứ gì đó có giá trị không đáng kể, kém cỏi hoặc thuộc loại phổ thông, hoang dã.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Trên cánh đồng, cỏ mọc xanh mướt.
  • Bầy trâu thung thăng gặm cỏ trên triền đê.
  • Nhà vô địch phải nhổ tận gốc cỏ dại trong vườn.

• Tính từ:

  • Giặc cỏ thường chỉ những toán cướp nhỏ lẻ, không có quy mô lớn.
  • Giống vịt cỏ có thân hình nhỏ hơn so với các giống vịt công nghiệp.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Cỏ non": Cỏ còn non, tươi tốt, thường mang ý nghĩa tươi đẹp, tràn đầy sức sống.

  • Mùa xuân về, đồng ruộng phủ một màu cỏ non.

• "Cỏ khô": Cỏ đã được phơi hoặc sấy khô, dùng làm thức ăn dự trữ cho gia súc.

  • Người nông dân chất đống cỏ khô để dành cho mùa đông.

• "Cát cỏ" (một biến thể trong văn chương/cổ ngữ): Chỉ nơi hoang vu, bãi tha ma.

  • Chiến trường xưa giờ đã thành cát cỏ.

Biến thể và từ liên quan

• Cỏ cây: Cụm từ dùng để chỉ chung thực vật, cây cối (thường trong văn chương).

  • Cảnh vật nơi đây im lìm, chỉ có cỏ cây đung đưa theo gió.

• Cỏ dại: Loại cỏ mọc không mong muốn, thường cạnh tranh với cây trồng.

  • Luống rau cần được nhổ sạch cỏ dại.

• Thảo cỏ: Cách nói văn chương, đồng nghĩa với cỏ.

  • Một vùng thảo cỏ mênh mông.

Từ đồng nghĩa/Gần nghĩa

• Thảo (danh từ, văn chương): Chỉ loài cỏ, cây thảo.

  • Trăm loài thảo đều tươi tốt sau cơn mưa.

• Cỏ (nghĩa tính từ): Có thể dùng tầm thường, nhỏ mọn, hoang dã (tùy ngữ cảnh) để thay thế.

Thành ngữ, Tục ngữ liên quan

• Cỏn con: Rất nhỏ bé, không đáng kể (nhấn mạnh ý "nhỏ mọn" của tính từ "cỏ").

  • Chuyện cỏn con ấy, đừng bận tâm làm gì.

• Chân cỏ: Chỉ tầng lớp bình dân, người lao động nghèo trong xã hội cũ.

  • Anh ấy xuất thân từ chân cỏ, nay đã thành đạt.

• Cát cỏ ngậm ngùi: Thành ngữ gốc Hán-Việt, chỉ nỗi buồn thương, tiếc nuối trước cảnh hoang tàn, đổ nát.

  • Thành quách xưa giờ đổ nát, chỉ còn cảnh cát cỏ ngậm ngùi.

1. 1 dt. Loài cây thuộc họ thảo, thân bé, thường mọc tự nhiên trên mặt đất: Đi cắt cỏ cho trâu ăn; Co non xanh tận chân trời (K).
2. 2 tt. Nhỏ mọn: Giặc cỏ.