Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Bệnh mụn mủ, lở loét trên da đầu trẻ em: Một loại bệnh ngoài da phổ biến ở trẻ nhỏ, đặc trưng bởi các mụn nước hoặc mụn mủ dễ vỡ, tạo thành vảy màu vàng mật ong.
   • Khoảng thời gian ngắn, một lát: Một quãng thời gian không dài, thường được cảm nhận là ngắn ngủi.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ (nghĩa bệnh):

  • Đầu em bé nổi nhiều nốt chốc. (Đầu em bé nổi nhiều nốt bệnh chốc.)
  • Bệnh chốc lở rất dễ lây lan. (Bệnh chốc lở rất dễ lây lan.)

• Danh từ (nghĩa thời gian):

  • Anh đợi tôi một chốc nhé. (Anh đợi tôi một lát nhé.)
  • Chốc nữa chúng ta sẽ đi. (Một lát nữa chúng ta sẽ đi.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "chẳng mấy chốc": diễn tả một sự việc sẽ xảy ra trong khoảng thời gian rất ngắn sắp tới.
  • Chẳng mấy chốc mà trời đã tối. (Chỉ một lát nữa là trời đã tối.)
• "im lặng một chốc": giữ yên lặng trong một khoảng thời gian ngắn.
  • Ông ấy im lặng một chốc rồi mới trả lời. (Ông ấy im lặng một lát rồi mới trả lời.)

Biến thể và từ gần giống

• Chốc lở (danh từ): Cụm từ chỉ rõ hơn về bệnh chốc, thường đi kèm với tình trạng lở loét.
  • Trẻ bị chốc lở cần được giữ vệ sinh sạch sẽ.
• Chốc lát (danh từ): Từ ghép nhấn mạnh ý nghĩa khoảnh khắc, thời gian rất ngắn (thường dùng trong văn chương).
  • Chốc lát đã thấy khác xưa. (Chỉ một khoảnh khắc đã thấy khác xưa.)

Từ đồng nghĩa

• Nghĩa bệnh: Chàm, mụn mủ (tuy nhiên đây là các bệnh da liễu khác, chỉ tương tự về biểu hiện).
• Nghĩa thời gian: Lát, khắc, chập, giây lát, thoáng.

Thành ngữ liên quan

• "Bèo trôi, sóng vỗ chốc mười lăm năm": Thành ngữ trong thơ Nguyễn Du (Truyện Kiều), ý nói thời gian trôi qua rất nhanh, thoắt cái đã mười lăm năm.
  • Câu thơ "Bèo trôi, sóng vỗ chốc mười lăm năm" gợi cảm giác thời gian trôi nhanh.

1. 1 dt. Bệnh mụn mủ, lở loét trên đầu trẻ em: chốc đầu.
2. 2 dt. Khoảng thời gian tương đối ngắn, không bao lâu: nghỉ một chốc chẳng mấy chốc.