Định nghĩa

1. Động từ:
   • Cắn, nhai dần dần từng tí một một cách chậm rãi, thường là để ăn hoặc mài mòn vật gì đó: Hành động dùng răng cắn, nhấm nháp hoặc làm mòn một vật thể cứng hoặc dai một cách từ từ, lặp đi lặp lại.
   • Ăn cỏ (đối với động vật ăn cỏ như trâu, bò): Hành động của một số loài động vật khi ăn cỏ bằng cách cắn và nhai từng chút một.

Ví dụ sử dụng

• Động từ:
  • Chuột gặm củ khoai để lại những vết nhấm nháp. (Con chuột gặm củ khoai để lại những vết nhấm nháp.)
  • Con chó nằm yên gặm khúc xương. (Con chó nằm yên gặm khúc xương.)
  • Đàn trâu đang thong thả gặm cỏ trên đồi. (Đàn trâu đang thong thả gặm cỏ trên đồi.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "gặm nhấm": thường dùng để diễn tả việc ăn hoặc suy nghĩ một cách chậm rãi, kỹ lưỡng và dai dẳng.

  • Anh ấy ngồi gặm nhấm từng trang sách khó hiểu. (Anh ấy ngồi gặm nhấm từng trang sách khó hiểu.)
  • Nỗi buồn cứ gặm nhấm tâm trí cô ấy. (Nỗi buồn cứ gặm nhấm tâm trí cô ấy.)

• Dùng trong thành ngữ, tục ngữ:

  • "Còn răng răng nhai, hết răng lợi gặm." (Thành ngữ: Còn răng thì nhai, hết răng thì dùng lợi để gặm - ý nói tùy hoàn cảnh mà tìm cách thích nghi, cố gắng vượt qua khó khăn.)

Biến thể và từ liên quan

• Gặm nhấm (động từ): là biến thể nhấn mạnh tính chất chậm rãi, dai dẳng và kỹ lưỡng của hành động "gặm", thường dùng cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng.
• Nhai (động từ): hành động nghiền nát thức ăn trong miệng bằng răng, thường nhanh và mạnh hơn "gặm".
• Cắn (động từ): dùng răng siết chặt vào vật gì đó, thường là một hành động nhanh, mạnh.

Từ đồng nghĩa

• Nhai (nhưng "nhai" thường mạnh và nhanh hơn).
• Nhấm nháp: ăn hoặc uống từng chút một một cách chậm rãi, thường dùng cho đồ ăn thức uống ngon.
• Măm mặm (phương ngữ, ít dùng): cắn nhẹ, nhai từ từ.

Các cụm từ liên quan

• Gặm cỏ: (cụm động từ) chỉ hành động của trâu, bò, dê... ăn cỏ.
  • Con bê đang gặm cỏ non bên bờ ruộng. (Con bê đang gặm cỏ non bên bờ ruộng.)
• Gặm xương: (cụm động từ) chỉ hành động của chó, mèo... cắn và liếm khúc xương để lấy thức ăn thừa hoặc cho vui.
  • Chú chó khoái chí gặm xương mà chủ cho. (Chú chó khoái chí gặm xương mà chủ cho.)

Thành ngữ liên quan

• "Chó gặm xương, xương gặm chó": Thành ngữ này phản ánh mối quan hệ tương tác, lợi ích hai chiều hoặc sự phụ thuộc lẫn nhau.
• "Gặm bã mía": (nghĩa bóng) làm một việc vô ích, không còn thu được lợi ích gì, giống như nhai bã mía đã hết đường.

1. đgt Cắn dần dần từng tí một: Còn răng răng nhai, hết răng lợi gặm (tng); Chuột gặm củ khoai; Chó gặm xương; Trâu gặm cỏ.