Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Dòng nước tự nhiên tương đối lớn, chảy thường xuyên trên mặt đất, thuyền bè thường đi lại được: Một khối nước lớn, hình thành tự nhiên, chảy liên tục trong một lòng chính và thường đủ rộng, sâu để các phương tiện như thuyền, bè có thể di chuyển.
   • Một đơn vị địa lý, một cảnh quan tự nhiên: "Sông" còn dùng để chỉ một thực thể địa lý, một phần của cảnh quan và môi trường.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:
  • Sông Hồng là một trong những con sông lớn nhất miền Bắc.
  • Buổi chiều, ánh hoàng hôn phản chiếu trên mặt sông thật đẹp.
  • Người dân sinh sống chủ yếu dựa vào nguồn nước và phù sa của con sông.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Sông có khúc, người có lúc": Thành ngữ này ví von rằng con sông có những khúc quanh co, uốn lượn, cũng như cuộc đời con người có lúc thăng lúc trầm, khuyên người ta nên kiên nhẫn vì mọi việc rồi sẽ đến lúc thuận lợi.

  • Đừng nản lòng, sông có khúc người có lúc, rồi mọi chuyện sẽ tốt đẹp thôi.

• "(Cảnh) gạo chợ nước sông": Cụm từ này miêu tả cảnh sống tự tại, phóng khoáng, không lo lắng về miếng ăn (gạo mua ở chợ) và nước uống (lấy từ sông).

Biến thể và từ liên quan

• Sông ngòi (danh từ): Hệ thống các con sông và kênh rạch trong một khu vực.

  • Đồng bằng sông Cửu Long có mạng lưới sông ngòi chằng chịt.

• Sông nước (danh từ): Chỉ chung về môi trường, địa bàn có nhiều sông, kênh rạch; cũng có thể chỉ nghề nghiệp hoặc cuộc sống trên sông.

  • Anh ấy là dân sông nước, rất thông thạo về các luồng lạch.

• Sông suối (danh từ): Chỉ chung các dòng chảy tự nhiên, từ lớn (sông) đến nhỏ (suối).

Từ đồng nghĩa

• Dòng sông: Cách gọi trang trọng hoặc văn chương hơn.
• Giòng sông: Cách viết và gọi cổ, thường thấy trong thơ ca.
• Hà (từ Hán-Việt): Thường dùng trong tên riêng hoặc văn chương (ví dụ: Hương Giang, Bạch Đằng Giang).

Các cụm từ liên quan

• Lên thác xuống ghềnh: Thành ngữ chỉ hành trình vất vả, gian truân, lấy hình ảnh từ việc đi thuyền ngược dòng sông nhiều thác ghềnh.
• Uốn khúc: Dùng để miêu tả dòng sông chảy quanh co, không thẳng.
  • Dòng sông uốn khúc quanh co dưới chân núi.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• Ở bầu thì tròn, ở ống thì dài: Nói về tính cách con người chịu ảnh hưởng bởi môi trường sống, trong đó "bầu" và "ống" có thể liên tưởng đến hình dáng của các dòng nước, dòng sông.
• Nước chảy đá mòn: Nói về sự kiên trì, bền bỉ, lấy hình ảnh dòng nước (có thể là sông) chảy lâu ngày làm mòn được cả đá.

1. d. Dòng nước tự nhiên tương đối lớn, chảy thường xuyên trên mặt đất, thuyền bè thường đi lại được. Sông có khúc, người có lúc (tng.). (Cảnh) gạo chợ nước sông*.