sức

Thân thiện

Người nông dân dùng sức để kéo chiếc xe bò.

Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Khả năng hoạt động về thể chất hoặc tinh thần của con người: Chỉ năng lực bên trong để thực hiện một việc gì đó.
   • Năng lực, tác động của vật chất hoặc hiện tượng tự nhiên: Chỉ khả năng tạo ra hiệu quả, ảnh hưởng của sự vật.

2. Động từ (cổ, ít dùng):

   • Truyền lệnh, ra lệnh: Hành động của người có chức vụ cao truyền đạt mệnh lệnh xuống cho cấp dưới.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Anh ấy có sức khỏe tốt. (Anh ấy có khả năng thể chất tốt.)
  • Con thuyền lướt nhanh nhờ sức gió. (Con thuyền di chuyển nhanh nhờ năng lực đẩy của gió.)
  • Cô ấy làm việc hết sức mình. (Cô ấy làm việc với toàn bộ khả năng của bản thân.)

• Động từ (cổ):

  • Nhà vua sức cho quan lại thực hiện mệnh lệnh. (Nhà vua truyền lệnh cho các quan lại thực hiện mệnh lệnh.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "hết sức": với toàn bộ khả năng, rất mực.

  • Tôi hết sức ủng hộ ý kiến đó. (Tôi ủng hộ ý kiến đó một cách tối đa.)

• "sức lực": năng lực thể chất và tinh thần để lao động, hoạt động.

  • Dự án này tiêu tốn nhiều sức lực. (Dự án này tiêu hao nhiều năng lực lao động.)

• "sức mạnh": khả năng tạo ra tác động lớn, quyền lực.

  • Sức mạnh của tinh thần đoàn kết là vô địch. (Khả năng tác động của tinh thần đoàn kết là lớn nhất.)

Biến thể và từ gần giống

• Sức sống (danh từ): khả năng sinh trưởng, phát triển mạnh mẽ; sinh khí.

  • Cây cối đâm chồi nảy lộc đầy sức sống. (Cây cối đâm chồi nảy lộc tràn đầy sinh khí.)

• Sức ép (danh từ): áp lực, sự đè nén bằng sức mạnh.

  • Chịu sức ép từ dư luận. (Chịu áp lực từ dư luận.)

• Sức cản (danh từ): lực cản trở sự chuyển động.

  • Sức cản của không khí ảnh hưởng đến tốc độ. (Lực cản của không khí ảnh hưởng đến tốc độ.)

Từ đồng nghĩa

• Lực (danh từ): sức mạnh, khả năng tác động vật lý.
• Năng lực (danh từ): khả năng làm được một việc gì đó.
• Khả năng (danh từ): cái có thể làm được, tiềm lực.

Thành ngữ liên quan

• Hết sức bình sinh: dùng toàn bộ sức lực vốn có của cả cuộc đời.

  • Ông ấy chiến đấu hết sức bình sinh. (Ông ấy chiến đấu với toàn bộ sức lực của cả đời mình.)

• Có sức người sỏi đá cũng thành cơm: Ý nói với sức lao động và sự kiên trì, con người có thể làm nên mọi việc.

  • Hãy nhớ rằng có sức người sỏi đá cũng thành cơm. (Hãy nhớ rằng với sức lao động, khó khăn đến mấy cũng có thể vượt qua.)

• Sức cùng lực kiệt: sức lực đã cạn kiệt, không còn gì nữa.

  • Làm việc đến sức cùng lực kiệt. (Làm việc đến khi không còn chút sức lực nào.)

Học thuật

1. 1 dt Khả năng hoạt động của người ta hoặc do tác động của vật chất: Sức ta đã mạnh, người ta đã đông (HCM); Sức này nào quản búa rìu lay (Lê Thánh-tông); Thuyền vượt lên nhờ sức gió.
2. 2 đgt Nói cấp trên truyền lệnh cho cấp dưới: Vương bèn sức cho các tù trưởng chặn các ngả đường (NgHTưởng).