vấn
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Động từ:
- Quấn, cuốn một vật dài thành vòng tròn hoặc hình xoắn ốc: Hành động dùng tay hoặc công cụ để bao bọc, xoắn một vật (như vải, tóc, sợi) quanh một điểm hoặc quanh chính nó.
- Hỏi, chất vấn (nghĩa cổ, ít dùng trong văn nói hiện đại): Hành động đặt câu hỏi để tìm hiểu, tra xét, thường mang tính nghiêm túc hoặc tự soi xét.
Ví dụ sử dụng
- Động từ (nghĩa quấn, cuốn):
- Bà tôi thường vấn tóc thành một búi gọn gàng sau gáy.
- Anh ấy vấn một điếu thuốc lào bằng lá thuốc và giấy cuốn.
- Cái vành khăn em vấn đã tròn (ca dao).
- Động từ (nghĩa hỏi, chất vấn):
- Trước khi quyết định, anh ấy thường tự vấn lương tâm mình.
- "Vấn tội" là từ dùng để chỉ việc tra hỏi về tội lỗi (thường thấy trong văn chương cổ).
Các cách sử dụng nâng cao
- "Tự vấn": Tự hỏi chính mình, tự xem xét lại lương tâm hoặc hành động.
- Mỗi tối, ông ấy thường có thói quen tự vấn để nhìn lại một ngày đã qua.
- "Vấn tội" (từ cổ): Tra hỏi, chất vấn về tội lỗi.
- Quan phủ tiến hành vấn tội kẻ phạm pháp.
Biến thể và từ liên quan
- Vấn vương (động từ): Quấn quýt, lưu luyến không dứt (thường chỉ cảm xúc, tâm trạng).
- Trong lòng cô vấn vương một nỗi buồn khó tả.
- Vấn đề (danh từ): Điều cần được giải quyết, bàn luận hoặc nghiên cứu. (LƯU Ý: Đây là một từ ghép Hán Việt với "vấn" mang nghĩa "hỏi", được dùng phổ biến và độc lập).
- Chúng ta cần thảo luận vấn đề này một cách kỹ lưỡng.
Từ đồng nghĩa
- Nghĩa quấn, cuốn: Cuốn, quấn, xoắn.
- Nghĩa hỏi, chất vấn (cổ): Hỏi, tra hỏi, chất vấn, thẩm vấn.
Các cụm từ liên quan
- Vấn khăn: Quấn khăn lên đầu (theo lối cổ).
- Trong tranh dân gian, các bà, các cô thường được miêu tả vấn khăn.
- Vấn tóc: Búi, cuốn tóc lại.
- Kiểu vấn tóc truyền thống trông rất duyên dáng.
Thành ngữ, tục ngữ liên quan
- Người giòn chẳng lọ vấn khăn mới giòn (tục ngữ cổ): Ý nói người có phẩm chất, tài năng thực sự thì không cần đến trang phục, hình thức bên ngoài để chứng tỏ. ("Giòn" ở đây có thể hiểu là sự sắc sảo, cứng cỏi).
- 1 đgt Quấn thành vòng: Cái vành khăn em vấn đã tròn (cd); Người giòn chẳng lọ vấn khăn mới giòn (cũ).
- 2 đgt Hỏi: Vấn tội; Tự vấn lương tâm.