vịn

Thân thiện

Một người lớn vịn vào thành cầu thang khi đi xuống.

Định nghĩa

1. Động từ:
   • Đặt bàn tay tựa vào một chỗ dựa để giữ thăng bằng hoặc đi đứng cho vững: Hành động dùng tay nắm, chạm hoặc dựa vào một vật thể cố định nhằm hỗ trợ cơ thể.
   • (Nghĩa mở rộng) Dựa vào, vin vào (một lý do, cớ): Sử dụng một điều gì đó làm căn cứ, điểm tựa cho lời nói hoặc hành động.

Ví dụ sử dụng

• Động từ (nghĩa chính):
  • Người già thường phải vịn vào tường khi đi lại trong nhà.
  • Đứa bé tập đi vịn vào thành ghế.
• Động từ (nghĩa mở rộng):
  • Anh ta vịn cớ bận việc để không tham dự buổi họp.
  • Không nên vịn vào những lỗi nhỏ của người khác để chỉ trích.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Vịn cớ": Dùng một lý do, thường là không chính đáng hoặc cường điệu, để biện minh cho hành động.
  • Hắn luôn vịn cớ đau ốm để trốn việc.
• "Vịn tay": Hành động cụ thể là dùng tay để bám, tựa.
  • Cầu thang trơn, mọi người nhớ vịn tay vào lan can.

Biến thể và từ gần giống

• Tựa: Có nghĩa tương tự nhưng nhấn mạnh đến việc dựa lưng, dựa toàn bộ cơ thể hơn là dùng tay.
• Bám: Nhấn mạnh động tác nắm chặt, giữ chặt hơn là để hỗ trợ nhẹ nhàng.
• Níu: Thường diễn tả hành động nắm giữ một cách vội vàng, có phần tuyệt vọng để khỏi ngã hoặc rơi.

Từ đồng nghĩa

• Chống (khi dùng tay): Dùng tay hoặc vật để đỡ cơ thể.
• Dựa: Tựa người vào vật khác.
• Vin: (Như nghĩa mở rộng) Lấy cớ, dựa vào lý do.

Các cụm từ liên quan

• Vịn vai: Dùng tay bám vào vai người khác để đi.
  • Cụ ông vịn vai cháu trai mà bước từng bước chậm rãi.
• Vịn thành: Bám, tựa tay vào thành lan can, thành giường...
  • Bệnh nhân vịn thành giường ngồi dậy.

Thành ngữ liên quan

• Không có chỗ để vịn: (Nghĩa bóng) Rơi vào tình huống khó khăn, không có điểm tựa, không có ai giúp đỡ hoặc không có lý lẽ gì để biện minh.
  • Bị chất vấn dồn dập, ông ấy như không có chỗ để vịn.

Học thuật

1. đgt. Đặt bàn tay tựa vào chỗ nào đó để đi đứng cho vững: vịn vai Đứa trẻ vừa đi vừa vịn vào thành giường.