Định nghĩa

1. Danh từ:
   • Phần thịt bao quanh chân răng: Chỉ lớp mô mềm màu hồng bao bọc và bảo vệ chân răng, giúp răng cố định trong xương hàm.
   • Mép, bờ: Chỉ phần rìa, cạnh của một vật dụng, thường là đồ gốm sứ như bát, đĩa, chậu.
2. Danh từ:
   • Điều có ích, điều mang lại lợi ích: Chỉ những gì có giá trị, mang lại sự thuận lợi, tiện ích hoặc lợi nhuận.
3. Tính từ:
   • Có ích, có lợi: Miêu tả tính chất của sự vật, sự việc mang lại lợi ích, tốt đẹp; trái nghĩa với "hại" hoặc "tệ".
4. Động từ:
   • Làm cho có lợi, mang lại lợi ích: Hành động tạo ra hoặc gia tăng lợi ích cho ai đó hoặc điều gì đó.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ (phần thịt quanh răng):
  • Cô ấy bị viêm lợi nên rất đau.
  • Trẻ con mới mọc răng thường bị sưng lợi.
• Danh từ (mép, bờ):
  • Chiếc bát cổ này có hoa văn chạy quanh lợi.
  • Lợi chậu bị sứt mẻ.
• Danh từ (điều có ích):
  • Hai bên cùng tìm kiếm mối lợi chung trong hợp tác.
  • Anh ta chỉ nhìn thấy cái lợi trước mắt.
• Tính từ:
  • Uống đủ nước rất lợi cho sức khỏe.
  • Đó là một đề nghị có lợi cho cả đôi bên.
• Động từ:
  • Chính sách mới nhằm lợi dân, ích nước.
  • Hành động đó chỉ lợi mình mà hại người.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Lợi bất cập hại": Lợi ích thu được không đủ bù đắp cho những thiệt hại, tác hại xảy ra.
  • Việc khai thác rừng bừa bãi là lợi bất cập hại.
• "Có lợi": Ở trong tình thế thuận lợi, có ưu thế.
  • Đội chủ nhà chơi có lợi hơn nhờ sự cổ vũ của khán giả.
• "Vụ lợi": Chỉ hành động tìm kiếm lợi ích cá nhân một cách thái quá, không chính đáng.
  • Anh ta bị chỉ trích vì thái độ vụ lợi trong công việc.

Biến thể và từ gần giống

• Lợi lộc (danh từ): Lợi ích vật chất, thường là từ công việc, chức vụ.
  • Ông ta tham gia chỉ vì lợi lộc.
• Lợi ích (danh từ): Điều có ích, có lợi cho cá nhân hoặc tập thể.
  • Mọi quyết định đều phải đảm bảo lợi ích chung.
• Lợi hại (tính từ): Vừa có lợi, vừa có sức mạnh hoặc hiệu quả đáng sợ.
  • Đó là một vũ khí rất lợi hại.

Từ đồng nghĩa

• Nướu (danh từ): Từ đồng nghĩa với "lợi" (nghĩa phần thịt quanh răng).
• Ích lợi, tiện ích, phúc lợi (danh từ): Chỉ điều có ích, mang lại lợi ích.
• Hữu ích, có ích (tính từ): Có tính chất mang lại lợi ích.

Từ trái nghĩa

• Hại, tác hại, tổn hại (danh từ): Điều gây thiệt thòi, tổn thất.
• Có hại, bất lợi (tính từ): Mang lại điều xấu, không thuận lợi.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Lợi thì có lợi nhưng răng chẳng còn": Thành ngữ cảnh báo về việc ham lợi nhỏ trước mắt mà mất đi cái lớn, cái căn bản lâu dài.
• "Ích nước lợi nhà": Vừa có lợi cho đất nước, vừa có lợi cho gia đình; thường dùng để nói về những việc làm tốt đẹp, đáng khuyến khích.
• "Lợi mình hại người": Chỉ hành động vì lợi ích bản thân mà gây thiệt hại cho người khác.

1. 1 dt. 1. Phần thịt bao quanh chân răng: cười hở lợi Lợi thì có lợi nhưng răng chẳng còn (cd.). 2. Mép, bờ: lợi bát lợi chậu.
2. 2 I. dt. Cái có ích: mối lợi thấy có lợi thì làm hai bên cùng có lợi. II. tt. Có ích; trái với hại, tệ: làm thế rất lợi. III.Làm cho có lợi: ích nước lợi nhà lợi ai hại ai.