khổ

Thân thiện

Một tấm vải có khổ rộng được trải ra trên bàn.

Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Phần giới hạn chiều ngang của khung cửi hoặc máy dệt: Phần không gian ngang được xác định bởi khung dệt vải.
   • Bề ngang của một tấm vải, giấy, hoặc vật liệu phẳng: Kích thước chiều rộng tiêu chuẩn của vật liệu khi được sản xuất.
   • Tầm vóc, kích cỡ bề ngang của con người hoặc vật: Dùng để chỉ kích thước, vóc dáng, thường liên quan đến quần áo.
   • Nét nhịp điệu đệm cho một điệu hát: Phần âm nhạc có tiết tấu lặp lại, dùng để đệm cho bài hát, như trống hoặc phách.
   • Đoạn ngắn được ngăn ra trong một bài thơ, bài văn vần: Một phần của bài thơ, tương đương với một đoạn hoặc khổ thơ.
   • Nỗi khổ: Trạng thái đau khổ, khó khăn được coi như một thực thể, một điều cụ thể.

2. Tính từ:

   • Quá khó khăn, thiếu thốn về vật chất hoặc bị giày vò về tinh thần: Trạng thái cực khổ, đau khổ, nghèo đói.
   • Tồi tàn, trông thảm hại: Tình trạng hư hỏng, tiều tụy, đáng thương (thường dùng cho đồ vật).
   • Từ dùng cửa miệng khi than thở: Tiếng thốt lên biểu lộ sự bực bội, ngao ngán trước một tình huống khó chịu.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Vải khổ rộng rất thích hợp để may rèm cửa.
  • Anh ấy có khổ người to nên rất khó mua áo vừa.
  • Bài thơ lục bát này có bốn khổ, mỗi khổ bốn câu.
  • Nghe bà ấy kể khổ, ai nấy đều động lòng thương.

• Tính từ:

  • Cuộc sống của họ trước đây vô cùng khổ vì chiến tranh.
  • Chiếc xe đạp khổ lắm, sắp hỏng rồi.
  • Khổ! Hôm nay lại phải tăng ca đến khuya.

Các cách sử dụng nâng cao

• "Khổ nạn": Chỉ sự khốn khổ, tai ương.

  • Nhân dân vùng lũ lụt đang lâm vào cảnh khổ nạn.

• "Khổ tâm": Chỉ nỗi lòng đau khổ, phiền muộn.

  • Việc con cái bất hòa khiến ông bà rất khổ tâm.

• "Khổ chủ": Người chịu thiệt thòi, khổ sở chính trong một sự việc nào đó.

  • Trong vụ va chạm, khổ chủ là người đi xe máy.

Biến thể và từ gần giống

• Khổ sở (tính từ): Cực nhọc, vất vả, đau khổ.

  • Công việc đồng áng rất khổ sở.

• Khổ hạnh (danh từ/tính từ): Lối sống ép xác, chịu đựng gian khổ (thường trong tôn giáo, tu hành).

  • Nhà sư sống đời khổ hạnh.

• Cực khổ (tính từ): Vô cùng khó khăn, thiếu thốn.

  • Thời niên thiếu của ông trải qua nhiều cực khổ.

Từ đồng nghĩa

• Đau khổ (tính từ): Có nhiều nỗi đau về thể xác hoặc tinh thần.
• Cơ cực (tính từ): Khốn khó, vất vả đến mức cùng cực.
• Bề ngang (danh từ): Chiều rộng (nghĩa chỉ kích thước).

Từ trái nghĩa

• Sướng (tính từ): Sung sướng, thoải mái.
• Hạnh phúc (tính từ): Có được niềm vui và sự mãn nguyện trọn vẹn.
• Bề dọc (danh từ): Chiều dài (nghĩa chỉ kích thước).

Thành ngữ liên quan

• "Khổ tận cam lai": Hết khổ thì đến lúc sung sướng (cam: ngọt).

  • Cố gắng lên, khổ tận cam lai mà.

• "Có khổ mới nên thân" (hoặc "Có khó mới nên người"): Phải trải qua gian khổ, vất vả con người mới trưởng thành và thành công.

  • Đừng nản, có khổ mới nên thân con ạ.

• "Khổ trước sướng sau": Chịu khó, chịu khổ trước thì mới được hưởng thành quả tốt đẹp sau này.

  • Học hành là phải theo nguyên tắc khổ trước sướng sau.

Học thuật

1. 1 dt. 1. Phần giới hạn chiều ngang của khung cửi hay máy dệt. 2. Bề ngang của tấm vải: vải khổ rộng. 3. Tầm vóc bề ngang của con người: áo vừa khổ.
2. 2 dt. 1. Nét nhịp điệu tổ chức theo yêu cầu riêng, đệm cho một điệu hát: khổ trống khổ phách. 2. Đoạn ngắn được ngăn ra trong một bài văn vần: Bài thơ chia làm bốn khổ.
3. 3 I. tt. 1. Quá khó khăn, thiếu thốn về vật chất hoặc bị giày vò về tinh thần: Đời sống quá khổ khổ đau đói khô? nghèo khổ. 2. Tồi tàn, trông thảm hại: chiếc xe đạp khổ. 3. Từ dùng cửa miệng khi than thở: Khổ, lại phải đi làm. II. dt. Nỗi khổ: kể khổ.