Định nghĩa

1. Tính từ:
   • Có những mụn nhỏ nổi lên trên bề mặt: Dùng để mô tả bề mặt da hoặc vật gì đó không nhẵn mịn, có những nốt nhỏ lồi lên.
   • Xù xì, thô ráp: Dùng để mô tả bề mặt của vải, vật liệu hoặc da không được mịn màng, trơn láng.
   • Không có nước, khô: Dùng để mô tả trái cây (như cam, quýt) bị khô, xốp, không còn nhiều nước.
   • Bị sượng: Dùng để mô tả củ khoai lang hoặc khoai mì khi luộc hoặc nướng không chín kỹ, bên trong cứng và không bở.

Ví dụ sử dụng

• Về bề mặt da hoặc vật:

  • Mặt bạn ấy bị sần vì dị ứng. (Da mặt của người đó nổi những mụn nhỏ do dị ứng.)
  • Tấm vải này sần quá, mặc không êm. (Tấm vải này bề mặt thô ráp quá, mặc không thoải mái.)

• Về trái cây:

  • Quả cam này sần rồi, ăn không ngon. (Quả cam này đã khô, không còn nhiều nước, ăn không ngon.)

• Về củ khoai:

  • Củ khoai này sần, ăn cứng ngắc. (Củ khoai lang này bị sượng, ăn rất cứng.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "Da sần sùi": Cụm từ nhấn mạnh trạng thái da rất thô ráp, có nhiều mụn nhỏ hoặc vết sần.

  • Sau khi bị bỏng, vùng da đó trở nên sần sùi. (Sau khi bị bỏng, vùng da đó trở nên thô ráp và có nhiều vết sần.)

• "Giọng nói sần sật": Cụm từ ví von dùng để mô tả giọng nói khàn, thô và không được trong trẻo, êm ái (thường do cảm xúc mạnh).

  • Nghe tin dữ, giọng bà cụ sần sật lại. (Nghe tin buồn, giọng nói của bà cụ trở nên khàn đặc và run rẩy.)

Biến thể và từ gần giống

• Sần sùi (tính từ): Nhấn mạnh hơn về mức độ thô ráp, gồ ghề của bề mặt.

  • Bức tường sần sùi vì lâu ngày không sơn lại. (Bức tường trở nên gồ ghề vì lâu ngày không được sơn lại.)

• Sượng (tính từ): Chỉ trạng thái củ quả hoặc thức ăn chưa chín kỹ, còn cứng và khó ăn. Nghĩa gần với "sần" khi nói về khoai.

  • Khoai luộc chưa kỹ nên bị sượng. (Khoai luộc chưa đủ chín nên bị cứng.)

Từ đồng nghĩa

• Xù xì: Thô ráp, không bằng phẳng (nghĩa 2).
• Khô: Không có nước, không mọng (nghĩa 3 về trái cây).
• Sượng: Cứng, không bở, khó ăn (nghĩa 4 về khoai).

Từ trái nghĩa

• Mịn: Nhẵn bóng, mềm mại (trái với nghĩa 1 và 2).
• Mọng nước: Có nhiều nước, tươi ngon (trái với nghĩa 3).
• Bở: Mềm, dễ vỡ, dễ ăn (trái với nghĩa 4).

Thành ngữ liên quan

• "Sần như da cóc": Thành ngữ so sánh để chỉ bề mặt da hoặc vật rất thô ráp, gồ ghề, giống như da con cóc.
  • Bàn tay lao động của ông ấy sần như da cóc. (Bàn tay lao động của ông ấy rất thô ráp và chai sạn.)

1. 1 tt 1. Có những mụn nhỏ nổi lên: Mặt sần trứng cá. 2. Xù xì: Vải sần mặt.
2. 2 tt 1. Nói quả không có nước: Cam sần. 2. Nói khoai sượng: Khoai sần thì mua làm gì.