kê

Thân thiện

Bác sĩ kê đơn thuốc cho bệnh nhân.

Định nghĩa

1. Danh từ:

   • Loài cây thuộc họ hoà thảo, hạt nhỏ màu vàng: Một loại cây ngũ cốc, hạt dùng làm lương thực.
   • Con gà: (Từ cổ, ít dùng) Từ chỉ con gà.

2. Động từ:

   • Đệm vật gì ở dưới cho cao lên hoặc cho khỏi lệch: Hành động đặt một vật phía dưới một vật khác để nâng cao hoặc làm cho vững vàng, cân bằng.
   • Xếp đặt đồ đạc vào vị trí đã định: Hành động bố trí, sắp xếp đồ vật theo một cách có chủ ý.
   • Biên ra, viết ra theo yêu cầu từng thứ, từng món: Hành động liệt kê, ghi chép các mục một cách có hệ thống, thường theo một mẫu nhất định.

Ví dụ sử dụng

• Danh từ:

  • Cháo kê là món ăn bổ dưỡng. (Hạt kê dùng để nấu cháo.)
  • Câu thành ngữ "con cà con kê" ý nói chuyện dài dòng, vòng vo. (Từ "kê" ở đây chỉ con gà.)

• Động từ:

  • Anh ấy kê một miếng gỗ dưới chân bàn cho nó đỡ lung lay. (Đặt miếng gỗ để chống đỡ, giữ cân bằng.)
  • Cô ấy kê bàn làm việc quay ra cửa sổ. (Sắp xếp, bố trí vị trí của bàn.)
  • Luật sư yêu cầu kê khai toàn bộ tài sản. (Liệt kê, ghi chép đầy đủ tài sản.)
  • Bác sĩ kê đơn thuốc cho bệnh nhân. (Viết ra đơn thuốc với các loại thuốc cụ thể.)

Các cách sử dụng nâng cao

• "kê khai": Liệt kê, trình bày một cách có hệ thống (thường trong văn bản hành chính, pháp lý).
  • Công dân có nghĩa vụ kê khai thu nhập cá nhân.
• "kê đơn": Hành động của bác sĩ viết đơn thuốc để chỉ định cho bệnh nhân.
  • Bệnh nhân chỉ được dùng thuốc khi có bác sĩ kê đơn.

Biến thể và từ liên quan

• Kê khai (động từ): Liệt kê, khai báo chi tiết.
• Kê đơn (động từ): Viết đơn thuốc.
• Chêm kê (động từ): (Thông tục) Hành động đệm, chèn vật gì đó vào.

Từ đồng nghĩa

• Chèn, chống, đệm (với nghĩa làm cho cao/vững): Đặt vật gì đó phía dưới để hỗ trợ.
• Sắp xếp, bố trí (với nghĩa xếp đặt): Bày biện đồ vật theo trật tự.
• Liệt kê, ghi chép (với nghĩa biên/viết ra): Viết ra thành danh sách.

Các cụm từ (ngữ động từ) liên quan

• Kê vào: Đặt, xếp một đồ vật vào một vị trí nào đó.
  • Hãy kê chiếc ghế vào gần bàn.
• Kê lên: Đệm phía dưới để nâng một vật lên cao.
  • Phải kê móng nhà lên cho cao để tránh ngập.

Thành ngữ liên quan

• Con cà con kê: Thành ngữ chỉ cách nói chuyện dài dòng, loanh quanh, không đi vào trọng tâm.
  • Đừng có con cà con kê nữa, hãy đi thẳng vào vấn đề đi.

Học thuật

1. 1 dt (thực) Loài cây thuộc họ hoà thảo, hạt nhỏ màu vàng: Hạt cây kê; Buồn ăn cơm nếp, cháo kê, thịt gà (cd).
2. 2 dt Con gà: Kể lể con cà, con kê.
3. 3 đgt 1. Đệm vật gì ở dưới cho cao lên hoặc cho khỏi lệch: Kê chân bàn; Dù trăm chỗ lệch cũng kê cho bằng (cd). 2. Xếp đặt đồ đạc vào vị trí đã định: Kê bộ bàn ghế giữa phòng; Mảnh giường nhỏ, hẳn có ai kê lại (X-thuỷ).
4. 4 đgt 1. Biên ra: Bác sĩ kê đơn thuốc. 2. Viết ra theo yêu cầu từng thứ, từng món: Kê tài sản.