Định nghĩa

1. Nội động từ:

   • Lên, trèo lên, leo lên: Chỉ hành động di chuyển từ vị trí thấp lên vị trí cao hơn.
   • Tăng lên, dâng lên: Chỉ sự gia tăng về mức độ, số lượng, giá trị hoặc cường độ.
   • Lên đến, cao đến: Biểu thị mức độ đạt được một ngưỡng nào đó.
   • Lớn lên, trưởng thành (về thế hệ, ảnh hưởng): Chỉ sự phát triển hoặc trỗi dậy.

2. Ngoại động từ:

   • Đưa lên, mang lên, trèo lên (cái gì đó): Chỉ hành động di chuyển một vật từ thấp lên cao.
   • Lắp ráp, dựng lên: Chỉ việc lắp các bộ phận thành một tổng thể hoàn chỉnh.
   • Tổ chức, dàn dựng: Chỉ việc chuẩn bị và thực hiện một sự kiện, một vở kịch, một bộ phim.
   • Cưỡi (ngựa): Chỉ hành động lên ngựa để cưỡi.
   • Kích động, xúi giục (ai đó): Chỉ việc khơi dậy hoặc thúc đẩy cảm xúc, hành động tiêu cực ở người khác.

Ví dụ sử dụng

• Nội động từ:

  • Nous allons monter au dernier étage. (Chúng tôi sẽ lên tầng trên cùng.)
  • La température monte rapidement en été. (Nhiệt độ tăng nhanh vào mùa hè.)
  • Ses dépenses montent à mille euros. (Chi tiêu của anh ấy lên đến một nghìn euro.)
  • Une nouvelle génération de musiciens monte. (Một thế hệ nhạc sĩ mới đang trỗi dậy.)

• Ngoại động từ:

  • Peux-tu monter cette valise dans la chambre ? (Bạn có thể mang vali này lên phòng được không?)
  • Il a passé l'après-midi à monter son nouveau meuble. (Anh ấy đã dành cả buổi chiều để lắp ráp đồ đạc mới.)
  • La compagnie monte une pièce de Molière. (Công ty đang dàn dựng một vở kịch của Molière.)
  • Elle sait bien monter à cheval. (Cô ấy biết cưỡi ngựa rất giỏi.)
  • Arrête de monter les enfants les uns contre les autres ! (Đừng có xúi giục lũ trẻ chống đối nhau nữa!)

Các cách sử dụng nâng cao

• Monter la garde: Đứng gác, canh gác.

  • Deux soldats montent la garde devant le palais. (Hai người lính đang đứng gác trước cung điện.)

• Monter la tête à quelqu'un: Làm cho ai đó phấn khích, kích động hoặc tức giận.

  • Ces rumeurs lui ont monté la tête. (Những tin đồn đó đã làm anh ta nổi giận.)

• Monter sur le trône: Lên ngôi vua.

  • Le prince est monté sur le trône à l'âge de vingt ans. (Hoàng tử đã lên ngôi ở tuổi hai mươi.)

Biến thể và từ gần giống

• Montage (danh từ): Sự lắp ráp, sự dựng (phim).

  • Le montage de ce film a pris six mois. (Việc dựng bộ phim này đã mất sáu tháng.)

• Montant (tính từ/danh từ): Đang lên, tăng; số tiền, khoản tiền.

  • La marée montante. (Thủy triều lên.)
  • Le montant de la facture. (Số tiền trên hóa đơn.)

• Montée (danh từ): Sự lên, đường dốc lên.

  • La montée est raide. (Đường dốc lên rất dốc.)

Từ đồng nghĩa

• Grimper (nội động từ): Trèo, leo.
• Augmenter (nội động từ): Tăng lên.
• Assembler (ngoại động từ): Lắp ráp.
• Organiser (ngoại động từ): Tổ chức.

Các cụm từ (phrasal verbs) liên quan

• Monter dans (nội động từ): Lên (phương tiện giao thông).

  • Il est monté dans le train. (Anh ấy đã lên tàu.)

• Monter sur (nội động từ): Trèo lên (bề mặt).

  • L'enfant monte sur une chaise. (Đứa trẻ trèo lên ghế.)

Thành ngữ liên quan

• Monter au Capitole: Lên đến đỉnh cao danh vọng (nghĩa bóng, từ "Capitole" là đồi Capitol, trung tâm quyền lực La Mã cổ đại).

  • Avec ce prix, sa carrière monte au Capitole. (Với giải thưởng này, sự nghiệp của anh ta lên đến đỉnh cao.)

• Monter à la tête: Làm cho say, làm choáng váng (nghĩa bóng: làm cho kiêu ngạo).

  • Le succès lui est monté à la tête. (Thành công đã làm anh ta lên cơn say / trở nên kiêu ngạo.)

nội động từ

1. trèo lên, leo lên, lên
   • Monter sur un arbre
     leo lên cây
   • Monter en auto
     lên ô tô
   • Monter à cheval
     lên ngựa
   • Monter en grade
     lên cấp bậc
2. lớn lên
   • Génération qui monte
     thế hệ đang lớn lên
3. dâng lên, tăng lên
   • Rivière qui monte
     nước sông lên
   • La chaleur qui monte
     nóng tăng lên
   • Les prix ont monté
     giá lên
4. lên đến, cao đến
   • Les frais ont monté à plus de cent dollars
     phí tổn đã lên đến hơn một trăm đô la
   • Tour qui monte à plus de 300 mètres
     tháp cao đến hơn ba trăm mét
5. (đánh bài) (đánh cờ) đánh (con bài) cao hơn
6. (âm nhạc) cao hơn lên
   • le sang lui monte au visage
     nó đỏ mặt lên
   • monter à la tête
     làm say
   • monter au Capitole
     lên đến tuyệt đỉnh của danh vọng
   • monter en ligne
     xem ligne
   • monter sur le trône
     lên ngôi

ngoại động từ

1. leo lên
   • Monter l'escalier
     leo lên cầu thang
2. đưa lên, đem lên; trèo lên
   • Monter une malle
     đem một cái hòm lên
   • Monter un tableau
     treo một bức tranh lên
3. đánh cho dậy lên
   • Monter des blancs d'oeufs
     đánh lòng trắng trứng cho dậy lên
4. đi ngược dòng
   • Monter un fleuve
     đi ngược dòng sông
5. cưỡi
   • Monter un cheval blanc
     cưỡi con ngựa trắng
6. lắp, lắp ráp
   • Monter une machine
     lắp ráp một cổ máy
7. đóng khung; nạm
   • Monter une estampe
     đóng khung một bức tranh in tay
   • Monter un diamant sur une bague
     nạm viên kim cương vào nhẫn
8. dựng
   • Monter une charpente
     dựng một sườn nhà lên
   • Monter un film
     dựng một cuốn phim
9. (ngành in) lên khuôn
   • Monter une page
     lên khuôn một trang
10. (sân khấu) dàn cảnh
    • Monter une pièce
      dàn cảnh một vở kịch
11. phủ, nhảy
    • Cheval qui monte une jument
      con ngựa phủ ngựa cái
12. làm đậm; lên dây cao hơn (đàn)
    • Monter une couleur
      làm đậm một màu
    • Monter un violon
      lên dây viôlông cho cao hơn
13. trang bị, tổ chức
    • Monter sa maison
      trang bị nhà mình
    • Monter un voyage
      tổ chức một cuộc du lịch
14. kích động, xúi bẩy
    • Monter quelqu'un contre un autre
      xúi bẩy ao chống lại kẻ khác
    • monter la garde
      (quân sự) đứng gác
    • monter la tête à quelqu'un
      khích ai, khích động ai
    • monter le coup à quelqu'un
      đánh lừa ai